Gleilegt sumar

Lundinn er a setjast upp kvld 13. og ar me komi sumar hj mr. Mig minnir a etta s aeins 3. skipti sem hann sest upp ann 13. og ef mia er vi tarfari a undanfrnu, hefi maur frekar haldi a hann kmi eitthva seinna, en lundinn er treiknanlegur.

fyrra settist hann hins vegar ekki upp fyrr en ann 20. en g hef aldrei s hann setjast upp seinna en ann 20. en fyrradag settist hann upp norur Grmsey, en hann kemur yfirleitt fyrr a og fer fyrr.

Margir veiimenn hafa haft samband vi mig a undanfrnu, vitandi a a g myndi skrifa essa grein, og vilja a g kmi inn nlegt vital vi Erp, en v vitali kemur fram hj Erpi a mikill pysjudaui hafi veri ri 2018, en n er einfaldlega hgt a fletta upp skrnni hj pysjueftirlitinu og f ar stafest a ri 2018 var metr pysjum Vestmannaeyjum og ar sem g nenni ekki a fjalla um Erp, tla g a leyfa rum a lesa essar tlur.

Umhverfisrherra er hins vegar s aili sem mig langar a fjalla aeins um.

g hef n vara nokkrum sinnum vi essum aila, en nlegu vitali vi hann, fagnar hann v mjg a hafa n a fria nokkur landsvi landinu okkar og nefnir a hann tli sr a reyna a fria 15-20 stai vibt fyrir nstu kosningar. Margir hafa bent mjg furulega afstu hans varandi friun flnum og slunni sem eru stofnar, sem mia vi a sem g og margir hfum s, eru a llum lkindum sgulegu hmarki. En a er auvelt a lta glepjast.

Fyrir nokkru san voru Ltrabjrg friu og vitali vi einn af eim sem haft hefur nytjar arna rum saman, kemur fram a eir hafi engar hyggjur af essari friun vegna ess a a s tryggt a eir haldi rtti snum til a nta aallega svartfuglsegg svinu.

En arna kemur einmitt a aal atriinu. Um lei og rki er komi me friun svinu, arf ekki nema einn fuglafring sem segir a standi stofninum s ekki ngu gott til ess a llu s skellt ls.

mli rherra kom alveg skrt fram a hann tli sr a fria fjllin Vestmannaeyjum og v miur er til flk sem heldur a a s bara allt lagi, en tkum dmi: Ein af Vestmannaeyjunum er nefnilega Surtsey og hn er friu og anga m enginn fara nema me srstku leyfi.

a kostai mikil tk a koma veg fyrir a fjllin Vestmannaeyjum fru undir yfirr rkisins sasta kjrtmabili. g treysti v a flki okkar sem situr hr nefndum og rum hafi a huga.

Varandi vntingar fyrir sumari, eru a r smu og yfirleitt ur, vonandi frum vi a sj miki af lunda fjllunum fyrr en sustu rin og trlegt a strax dag, 13. er maur binn a sj lunda llum fjllum Eyjum, a er trlega bjart yfir essu llu, enda m me sanni segja a sjrinn kring um Eyjar s smekk fullur af ti.

Gleilegt sumar allir.


Trillukarlar strsj

a m svo sannarlega segja a, a stt s a trillukrlum r llum ttum essar vikur og mnui og eins og svo oft ur af sjvartvegsrherrum Sjlfstis ea Framsknarflokks, en a er mn skoun a ef kvtasetning grsleppu veri a veruleika, s ar stigi risastrt skref tt a v a trma trillukrlum.

En byrjum byrjuninni.

Landssamband smbtaeiganda, LS, var stofna 1985 vegna ess, a lgu fyrir hugmyndir sem klrlega hefu lagt niur trillutger slandi.

Sjlfur byrjai g trillutger hausti 1987 og hef v veri vilogandi etta svo til allan tmann. Barttan var oft erfi essum fyrstu rum en a er mn skoun, a orskaflahmarkskerfi, ar sem trillur gtu ri frjlst allar tegundir nema orsk, urftu bara kvta fyrir orskinum, s besta kerfi sem amk g hef upplifa ferlinum, enda voru etta mest megnis litlir btar ar sem veri hafi afar miki a segja, en um lei var hgt a veia tegundir sem mrgum tilvikum hafa algjrlega hruni eftir kvtasetningu.

a var rni M. Matthiesen sem tk etta kerfi af 1998 og hfst mikil fkkun smbta egar. 2004 er san dagakerfi sem var teki af og notu sama afer og vi hfum s svo oft undanfrnum rum, en dgunum var einfaldlega fkka anga til a trillukarlarnir sjlfir fru a heimta kvtasetningu t aflareynslu.

Sama sum vi me makrlinn. var settur pottur sem klraist mean enn var bullandi veii og a sjlfsgu fru eir sem komnir voru me mestu veiireynsluna fram a f frekar kvta.

etta sama sjum vi vera a gerast nna me grsleppuna. Hafr br til einhverja bull tlu um tlaa hmarks veii og rherra ltur san hggi ra og eyileggur grsleppu vertina vor algjrlega fyrir fjlmrgum trillukrlum.

Allar essar agerir eru meira og minna gerar gegn skounum og stefnu LS, en a er auvelt a setja sig spor trillukarla sem fjrfest hafa veiarfrum og bnai, en f svo allt einu ekki a ra. etta er a sjlfsgu besta aferin, eins og sagan hefur snt sig, til ess a f menn til ess a heimta kvta og taka ar me undir skoanir rherra.

a er a mnu mati augljst, a veri af essari kvtasetningu grsleppuni, munu margir f svo lti a a borgar sig ekki a fara af sta. Arir munu bara selja annig a grsleppan verur a breyttu enn einn stofninn sem verur vannttur fiskimiunum okkar.

Alveg klrlega mun etta a a, a enn fleiri munu fra sig yfir nverandi strandveiikerfi, sem aftur gefur auga lei a muni bara springa.

orskstofninn er, samkv. njustu mlingum Hafr, niurlei rija ri r. a verur v klrlega rstingur fr strtgerinni a aflaheimildir strandveium veri ekki auknar og n egar sr maur a umran er farin a snast um a hj sumum sem komnir eru me ga veiireynslu strandveium sustu r, a s kannski best a f bara kvta.

En hvers vegna er etta svona?

Veruleikinn er s, a ur en aflaheimildum slandi er thluta eru dregin af eim 5,3%. eirri tlu eru inni strandveiar, lnuvilnun, byggakvti og srstakur byggakvti.

Undanfarin 20 r ea svo hef g mtt tal fundi ar sem sjvartvegsml hafa veri til umru og g hef einfaldlega enga tlu v, hversu oft hagsmunaailar hafa bori upp essa spurningu vi bi rherra og ingmenn:

Hvenr tli i a skila okkur essum 5,3%?

Og meira a segja, fyrir rfum rum san lt fyrrverandi ingmaur Framsknarflokksins r Grindavk hafa a eftir sr, a hann myndi n gera a bara strax ef hann ri llu.

ess vegan segi g a hr og n, a flk sem a unnir trillutger og trillukrlum hvar sem er landinu, a arf a hafa etta huga um nstu kosningar. a er augljst hvaa flokkar hafa unni a v skipulega a trma trillukrlum. Vissulega eiga trillukarlar stuningsmenn llum flokkum, en a er stefnan sem skiptir mli.

v miur er a annig a mrg bjarflg hafa fari afar illa t r nverandi kvtakerfi og veruleikinn er s, a kvtakerfi hefur aldrei skila v sem a tti a gera ef alltaf vri fari eftir tillgum Hafr, sem alltaf hefur veri gert.

Kerfi mun v lifa fram vegna hagsmunaaila og bankana og skiptir engu mli svo a a s n bara stareynd, a a voru einu sinni trillukarlar sem byggu upp bjarflg eins og Vestmanneyjar snum tma .

dag er stt a trillukrlum r llum ttum og bara essi sasti rmlega ratugur hefur snt a og sem dmi, stkkun smbta upp essa 15 metra bta, sem eru a sjlfsgu engar trillur dag. ingmaur Sjlfstisflokksins sagi einu sinni vi mig a hann hefi samykkt essa stkkun t fr ryggissjnarmii, en g spi v snum tma a etta yri s btaflokkur sem myndi kaupa upp alla essa litlu og san yri eim ri svo stft, a etta yri s btaflokkur sem oftast myndi lenda v a stranda ea keyra sofandi upp fjrur, eins og dmi hafa snt.

Frsla veiigjldum yfir leiguliana er stareynd og mr skilst a samhlia kvtasetningu grsleppu, eigi lka a skera aflaheimildir til lnuvilnunar.

v skora g alla sem unna trillum og trillukrlum a setja einfaldlega X vi trillukarla nsta haust.


ramt

ri 2020 verur klrlega ri sem flestir munu minnast sem hrmungarrs vegna Covids, en a Covidsslepptu, var etta bara nokku gott r hj mr.

Fiskai bara nokku vel, komst til Grmseyjar enn eitt ri og ni a heimskja stai sem mig hefur alltaf langa til a heimskja m.a. skoai g lundahlminn Borgarfiri eystra. Heimstti lka bi Vopnafjr og Raufarhfn, frbrir stair. Kom lka vi rshfn og Kpasekri og gisti svo Hsavk og fr ar Ribsafari fer og ni loksins a skoa Lundey. Endai svo sumarfri mitt lok gst me v a fara vestur Bjarkarlund og fylltum ar ll lt sem vi vorum me af blberjum, tkum reyndar krkiber aallega hrna Eyjum, enda miki af eim hr.

ri endai hins vegar ekki vel, en vi misstum hundinn okkar, hann Svenna, byrjun desember. Virkilega erfitt fyrir alla fjlskylduna a sj eftir honum, enda lngu orinn hluti af fjlskyldunni.

ri 2021.

a er einhver beygur mr yfir essu nbyrjaa ri, en vonandi losnum vi vi essa veiru rinu. a er hins vegar mislegt anna sem lka mun gerast rinu. a er t.d. flestum ljst a a mun taka langan tma a vinna upp, allt a sem tapaist sasta ri og vi sjum n egar glitta a, en mr finnst eins og allt s a hkka, allir skattar og gjld og vrur verslunum hafa hkka.

Vinna arf r hinu mikla atvinnuleysi sem skapast hefur undanfarna mnui og vonandi tekst a rinu, en essu ri verur lka kosi til Alingis. Flestir munu a sjlfsgu horfa til ess, hvernig best er a rtta vi fjrhag jarinnar, en eitthva segir mr a a verum vi sem vinnum glfinu sem urfum a borga brsann einn ea annan htt.

Fyrir mitt leyti, nlgast g essar kosningar svipaan htt og undanfarnar kosningar. tgerin er lf okkar Eyjamanna og egar etta er skrifa, snsit mr, grft reikna, bi a selja ca. 15000 tonn af aflaheimildum fr Eyjum fr hruni me beinum ea beinum htti. ar fyrir utan er Hafr a mla orskinn niurvi 3. ri r (mun reyndar fjalla um tilraunir nverandi rkisstjrnar til a trma trillukrlum nstu grein).

ess vegna horfi g fyrst og fremst sjvartvegsstefnu framboanna, eir sem styja nverandi kerfi f augljslega ekki mitt atkvi, heldur ekki eir sem styja kerfi og vilja bara hkka veiigjldin, svo a er augljst a a verur ekki um auugan gar a velja, en vonandi kemur eitthva frambo me einhav svipa og t.d. a taka upp orskaflahmarkskerfi fyrir smbta, v a svo a g eigi ekki langt eftir minni tger, er fullt af ungum mnnum sem langar a reyna sig, en eiga litla mguleika til ess dag.

En vonandi verur tin bara g vetur, vonandi fum vi frbra lonuvert, vonandi fer ferajnustan gang strax sumar, en hva sem verur kemur lundinn milljnatali vor, g tla a reyna a komast til Grmseyjar enn eitt ri og jhtin r verur alveg klrlega s flottasta og strsta fr upphafi.

ska llum Eyjamnnum og landsmnnum gleilegs ns rs.


Jlin 2020

a sem svo miki er af neikvni heiminum dag, vi tla g bara a fjalla um a sem er jkvtt. Fyrr essu ri opnai sundlaugin okkar eftir umtalsverar breytingar og lagfringar, svo hn hafi n veri loku strann hluta af rinu fannst mr etta afskaplega vel heppna. ska okkur llum v til hamingju me a.

Einnig opnai rinu svokallaur Hreystivllur. g vissi ekki einu sinni fyrr en fyrir stuttu san a hr vri bi a setja upp frispvll. a hefur miki veri byggt upp kringum rttirnar undanfrnum rum og frbrt a horfa til dmis knattspyrnuhllina okkar. g man vel eftir eim rum ar sem maur fi gamla malarvellinum llum verum og v frbrt a sj hvernig uppbygging essum rttamannvirkjum hefur tekist.

Bygging nrrar slkkvistvar gengur vel og gott a sj a slkkvulii okkar fi loksins astu sem eim hefur vanta svo lengi.

Nlega luku verktakar vinnu vi a ylja skipalyftukantinn en a vakti athygli margra sem fylgdust me hversu vel var stai a llum verkferlum essu. g held a s htt a mla me essum ailum sem unnu etta verk framtinni, enda ng verkefni vi lagfringar hfninni.

Mig langar lka a hrsa eim sem komu a v a gera nja gngustginn upp Dalfjalli. a er mikil breyting a sj fyrst essar lagfringar uppgngunni Heimaklett og nna Dalfjalli og a mnu mati afskaplega jkvtt.

Mjaldrarnir okkar eru aftur komnir inn sundlaugina sna, en a vakti srstaka athygli hversu vel giringarnar og festingarnar njum heimkynnum eirra Klettsvk stu af sr essi ofsaveur sem vi hfum fengi haust. g vil nota tkifri og ska Gunna Ella P og flgum til hamingju me vel heppna verkefni.

Ferjan okkar er loksins farin a sigla rafmagni til og fr Landeyjarhfn sem er bara afskaplega jkvtt. Vonandi mun reksturinn taka enn frekar vi sr nsta sumar.

g fjallai ltillega haust um astu suur Klauf, fyrir sem stunda sjsund, me heitum pottum og llu sem v fylgir. g tel a vera skylt umrunni um ln suur hrauni, anda Bla lnsins, enda er a ml tengt v hvernig mgulega s hgt a nta umfram orku af nrri brennslu hj Sorpu egar hn kemur. En a mnu mati er etta allt saman bara jkvtt.

Fyrir mig sem gamlann lundaveiimann, hefur a veri ofboslega jkvtt a fylgjast me grarlegri uppbyggingu lundastofnsins undanfarin r, en tmabili voru menn farnir a tala um a a hugsanlega hyrfi lundinn alveg fr eyjum. En framundan er frbr r enda hefur lundanum fjlga jafnt og tt seinustu fimm rin. a er n einu sinni annig a alveg sama hversu svart tliti er, birtir alltaf upp sar.

ska llum gleilegra jla.


Covid19

Covid19 trllrur llum fjlmilum alla daga og sumum finnst kannski ng um, en hr fr mr kemur sm reynslusaga, tillaga og skoun.

fyrstu bylgjunni sl. vetur vildi annig til a mjg nnir ttingjar mnir, eldri borgarar, voru staddir slarstrnd egar allt fr fleygi fer. kvei var a stytta ferina og koma heim nokkrum dgum fyrr en tla var, en a vakti athygli a hvorki rtunni t flugvll n flugvlinni var grmuskylda og v fullt af flki sem var ekki me grmur.

flugvlinni var san hvorki boi upp mat n drykk og vi komuna til Keflavkur var eim eiginlega smala t af vellinum me hrai og til a krna a, var bi a loka gistiheimilinu sem au ttu a gista , en au komu til landsins a kvldi til.

g fkk smtal fr essum nnu ttingjum kl 11 um kvldi, ar sem au voru eiginlega farin a plana a a sofa blnum niri bryggju, en au ttu panta me Herjlfi daginn eftir. Mr tkst a redda eim gistingu sumarbsta hj gum vini, en mr finnst mislegt essari frsgn vera eitthva sem vi svo sannarlega verum a lra af.

Herjlfi hins vegar var teki mti eim af aila bi me grmur og hanska, sem afhenti eim lka grmur og hanska, sem san fylgdi eim afvikinn sta ferjunni, virkilega vel a mlum stai ar.

Vi heyrum vikunni frttir af v a bi vri a bta vi verkefnum hj sjkrahsi Selfoss og um lei berast frttir af lngum bilistum hj flki sem er enn a glma vi eftirkst eftir Covid og g velti v upp, afhverju ekki a nta sjkrahs Vestmannaeyja t.d. essu tilviki. Hr hfum vi ngt gistirmi, ng af veitingastum me frbrum kokkum og a sumum heims mlikvara. Hreina lofti og nttran (hugsanlega sjb). Hr er einfaldlega allt sem til arf til ess a hjlpa flki til ess a n sr eftir essi erfiu, illvgu veikindi svo hvers vegna ekki?

g heyri vikunni a sumir frttamenn eru farnir a velta v fyrir sr hver ea hverjir veri menn rsins. mnum huga er etta sra einfalt, g a sjlfsgu vi allt a heilbrigisstarfsflk sem hefur lagt sig og jafnvel fjlskyldur snar httu vi a hjkra Covid sjklingunum okkar og sumt hvert jafnvel fengi veikina, en haldi fram strfum um lei og a hefur n sr og svo sannarlega myndi g styja a a etta flk fengi auka jlabnus, ea kannski frekar httuknun, au eiga a svo sannarlega skili.

A lokum etta, um lei og g votta llum eim sem mist hafa ttingja og vini innilegar samarkvejur, vil g samt um lei akka fyrir a a enginn Eyjamaur hafi ltist, en gleymum v ekki a essu er hvergi nrri loki.

Hldum fram a passa upp okkur sjlf, annig getum vi best passa upp okkar nnustu.


Sjsund

g s fsbkinni hj mr a hpur Eyjamanna er farinn a stunda sjsund suur Klauf og g s a minnsta kosti einum sta er minnst a gott vri a hafa heitann pott svinu.

En einmitt etta er umra sem g tk upp fundi Umhverfis og skipulagsrs sasta kjrtmabili, ekki formlega, en g virai ar hugmyndir mnar um astu suur Klauf, sem reyndar voru skotnar kaf af meirihlutanum, en reyndar me kvenum rkum.

Hugmynd mn gekk t a a ger yri myndraleg astaa me heitum pottum og sturtuastu og hugsanlega notu kannski vkin noran megin Klaufinni, ar sem alltaf er skjl noran og austan ttum. Hugsanlega sett t flotbryggja ar yfir sumar mnuina, bi me mgulega astu fyrir Rib safari og hugsanlega kajakferir, enda oft gott skjl arna frt s fyrir klettinn.

Margt anna mtti telja upp, en hvers vegna ekki?

Rkin gegn essu er au, a arna er hvergi heitt vatn og kostnaur bjarins vi a leggja heitt vatn r bnum yri grarlegur.

Hvernig staan eim mlum er hins vegar dag veit g ekki, en hugmyndin kviknai fyrst hj mr fyrir nokkrum rum san egar g sat heitum potti norur Drangsnesi, me tsni t litlu Grmsey sem ar er. Enn fremur tlai g a prfa sjbin norur Hsavk nna gst s.l. en rtt fyrir standi, var fullbka 2 daga fram tmann.

En hugmyndin er a mnu mati mjg g. etta er mjg vinslt og hollt og hvet g v alla, sem mgulega hafa vilja, huga ea getu til a halda fram me mli.

sjlfu sr hfum vi Eyjamenn allt til alls sem feramenn hafa huga og raun og veru, miki meira en vast annar staar er hgt a nlgast hj einu bjarflagi, en etta yri a sjlfsgu enn einn plsinn fyrir feramenn til ess a prufa hr Eyjum.


Lundasumari, seinni hluti

Vegna fjlda skorana kemur hrna seinni hluti.

N er a annig a g hef haldi ti bloggsu san 2006 og allan ann tma m.a. fjalla um lundann og merkilegt a fletta upp yfirlsingum bi fr Erp og Ingvar Atla Sigurssyni og Pli Marvini Jnssyni, lsingar eins og t.d.:

a er ekkert a marka a a sjist einhverjir ung lundar, etta eru annahvort akomu lundar ea einhverjir flkings lundar.

a voru margir fundir haldnir um lundann ri 2007 og a er einmitt ri ar sem Erpur var rinn til Eyja, en mr er minnisstast a sem a einn fuglafringur fr Nttrustofu slands sagi einum fundinum, svohljandi:

i skulu hafa a huga, a fuglafringur sem lsir v yfir a standi s bara gott, hann fr enga styrki til rannskna, ess vegna httir okkur fuglafringum a til a mla hlutina svolti dekkri litum heldur en eir raunverulega eru.

ess vegna skil g a hluta til, afhverju Erpur svarar t.d. ekki skorun minni fr sustu grein, en a er meira sem br a baki.

sasta kjrtmabili sat g stjrn Nttrufristofu Suurlands. mnum fyrsta fundi ar var lg fram tillaga, sem enginn annar en Ellii Vignisson, verandi bjarstjri hafi sami, en tillagan gekk t a, a gerur yri samningur vi rki um svokallaa verndarstefnu fyrir fuglalfi og fjllin Vestmannaeyjum. g vissi a Pll Marvin hafi unni lengi a essu mli og a ekkingarsetri og Nttrustofa ttu a f einhverjar x milljnir fr rkinu fyrir. g var strax eirri skoun, a etta myndi a a a rki fengi umrarrtt yfir fjllunum Vestmanneyjum og mtmlti essu v harlega essum fundi og beitti mr miki essu mli dagana eftir og a bar ann rangur, a Ellii Vignisson s a sr og greiddi atkvi sjlfur gegn mlinu afgreislu bjarstjrnar, en samt var mli samykkt me 4 gegn 3 fyrstu atrennu og teki san aftur upp nokkrum mnuum sar, ar sem mli var fellt me 6 gegn 1, atkvi Pls Marvins.

g hafi n alveg anga til sasta ri haldi a ar me vri essu mli endanlega loki, en lenti spjalli vi einn verandi fulltra stjrn Nttrufristofu Suurlands (ekki nverandi stjrnar) sem benti mr hins vegar a, a nverandi umhverfisrherra, sem eins og flestir vita er einhver mesti fga nttruverndar sinni sem nokkurn tma hefur seti essu embtti, vri enn a senda maila Nttrustofu, ar sem hann vri a boa komu sna til ess a ra friun fjalla og teyja Vestmanneyjum, en spurningin er: Hvers vegna?

Svari er a mnu mati augljst. Mean a fuglafringar halda fram a senda inn og auglsa hrun lundastofnsins slandi, sem a sjlfsgu byggja fyrst og fremst rannsknum Erps, mun essi rherra ekki htta. g tla v enn og aftur a skora Erp um a fara n a segja sannleikann um stu lundastofnsins slandi. g vill einnig benda Erpi a, a vi flagarnir sem fengum fyrir u..b. ratug san a veia 2 r r Borgarey safjarardjpi erum enn a ba eftir opinberu afskunarbeininni, sem hann lofai sumum okkar eftir a hafa logi upp okkur og fengi landeigendur til ess a banna allar veiar.

N hef g veri sakaur um a a vera mti vsindamnnum. etta er al rangt. vert mti, fr g fram a sasta fundi mnum Nttrufristofu Suurlands a allt yri gert til ess a reyna a halda essum doktorsstum hr Vestmannaeyjum, anni a g vill endilega a menn stundi rannsknir, hvort sem er lunda ea fiski, en mr dettur ekki til hugar anna en a horfa niursturnar t fr heilbrigri skynsemi og nota ekkingu og reynslu, bi hj mr og rum til ess a segja mna skoun niurstunum. Kannski m segja sem svo, a g s ekki lkri stu og ein af frgustu leikkonum heims, sem g s nlega vitali, en leikkonan Kathy Bates var nlega vitali, ar sem hn fjallai um illvgan sjkdm, sem er mjg landlgur Bandarkjunum, en eftir a hafa rtt vi fleiri tugi af srfringum, lknum og flki alveg ofboslega vel menntuu uppgtvai hn a, a egar hn reyndi a tskra hluti sem etta flk hafi ekki lrt um, var a oft alveg ofboslega vitlaust a sj.

g hef veri sakaur um a a vilja bara fara a veia aftur hrna sundir lunda eins og maur geri hrna fyrir 15-20 rum san, en mig langar a svara essu me ltilli sgu sem rifjaist upp egar g labbai t Miklett nna seinni partinn gst. Sagan heitir fyrsta alvru veiin.

g var 15 ra gamall egar g eignaist fyrsta lundahfinn. ekkti a sjlfsgu ekki neina veiistai og var heldur ekkert farinn a sp vindttum ea neinu slku. Fr v va um n ess a veia neitt a ri, en svo var mr bennt a g tti kannski a prfa a labba yfir Heimaklettinn og fara niur Miklett, og geri g a. egar niur Miklett kom hitti g minn gamla flaga rna Nnon, sem var a veia v sem vi kllum Kippunef, sem er annar tanginn egar komi er niur Miklettinn. Ba g hann a vsa mr sti arna einhverstaar nlgt og bennti hann mr a fara fyrsta tangann egar komi er niur Miklett og kalla er Jasti. etta sti er mjg tpt og mjg gilegt a sitja v, en smtt og smtt lri g sti og mig minnir a a hafi veri riju fer arna, sem allt small saman og byrjai g a hfa gr og erg og strax farinn huganum farinn a sj fyrir mr fyrstu kippuna, en egar g var kominn yfir 50 fr g a velta v fyrir mr: Hvernig tli s a bera upp r Mikletti, yfir Heimaklett og alla leiina heim upp Brekastg?

kva g v a htta egar g var kominn 70. Ekki man g, hversu lengi g var a komast upp r Miklettinum, en mig minnir a g hafi fari a einskrri rjsku.

ri seinna var g reyndar farinn a bera kippu r Miklettinum. dag hins vegar r g a nlgast a a vera 56 ra gamall og g held a g gti ekki bori kippu r Miklettinum, lfi lgi vi. etta sama sjnarmi hef g heyrt af mrgum flgum mnum, en aal atrii er, lundinn er mttur milljna tali til Eyja og mun vera a a breyttu lngu eftir okkar dag.


Lundasumari 2020

Ekkert lundaball r og sustu pysjurnar a mta binn essa dagana og v rtt a gera sumari upp.

a sem kannski kom mr mest vart sumar er a, hversu margir voru undrandi v a sj svona miki af lunda hr Eyjum gst, en etta er algjrlega samrmi vi a sem g hef sp fyrir um undanfarin r og a mnu mati augljst, a asjlfsgu skilar pysjan okkar sr fjllin okkar og a sem gerir ennan frbra uppgang sustu rin enn betri nna er, a etta er sjtta ri r, sem ir a bjarpysjan 2015, sem taldi kringum 5000, sem aftur ir a heildar pysjufjldinn Vestmannaeyjum 2015 sem er kring um 500 000, mun skila sr a fullu inn lundastofninn Eyjum nsta sumar sem kynroska lundi, annig a brnin Vestmannaeyjum mega bast vi v, a nstu rum haldi essi uppgangur lundans fram me enn meira af pysju nstu rin.

Strstu frttirnar a mnu mati eru kannski vital sem teki var vi Erp byrjun gst, en mean g sat stjrn Nttrustofu Suurlands, reyfst g reglulega vi forstumann stofunnar um a, hvernig tlka skyldi vgi bjarpysjunnar. g vildi tala um hana sem 1%, en eir kring um 10%, en vitalinu vi Erp kemur hann einmitt inn , a samkv. hans treikningum, reiknar hann bjarpysjuna sem tplega 1%.

Strstu frttirnar eru r, a s pysjufjldinn hr Eyjum lagur saman fr 2015 til og me 2020, telur etta um og yfir 4 milljnir og v lundastofninn hr Vestmannaeyjum sennilega einhvers staar kringum 6 milljnir, sem aftur vekur upp spurningu sem a g tla hr me a skora Erp a svara.

Ef rnt er tlurnar sem fram koma vitalinu vi Erp fr v byrjun gst, sem eru nokku nlgt v sem g set hrna fram, vaknar strax ein mikilvg spurning. nvember s.l. var vital sjnvarpsfrttum Rv ar sem rtt er vi fuglafring fr Nrrrufristofu slands (a var reyndar aeins komi inn etta 10 frttunum s.l. fimmtudagskvld) en ar kemur fram, a bi s a setja lundann vlista slandi, vegna ess a stofninn s kominn niur 2 milljnir para. N er flestum ljst a etta byggir allt saman treikningum fr Erpi, svo g hlt v a spyrja Erp, hvort a s ekki kominn tmi til a fara a leirtta essa vitleysu?

Ef rnt er nnar tlulegar treikningar Erps vitalinu gst, er ekkert flki ml a f a t, a stofninn slandi s amk. 10 milljnir. Mn skoun er hins vegar breytt, g tel a lundastofninn slandi s frekar nr 30 milljnir frekar en 20.

Erpur setur fram essu gta vitali vi eyjar.net a bjarpysjan r veri 6300 ea 20% minna heldur en fyrra, en essum skrifuum orum skrar pysjur 7300, reyndar hefi g borga Erpi str f fyrir a fylla t fyrir mig lottmia ef hann hefi haft rtt fyrir sr, en a var a sjlfsgu aldrei mguleiki v.

Stra spurningin er hins vegar s, hver hin raunverulega tala er, en mia vi um 8000 pysjur fyrra, taldist mr til a etta vri um 10 000 , mia vi a 15-20% vri ekki vigta ea skr, en flestir eir sem g hef rtt etta vi a undanfrnu telja a etta s amk. 30%, en ef vi setjum etta svona ca. er bjarpysjufjldinn r amk. lilega 9000.

egar lundinn settist upp vor, skrifai g grein mna a g ska ess a vi fengjum a sj meira af lunda jn og jl, en a gekk ekki eftir.

jl fylgdist g alveg srstaklega me lundanum og makrlflotanum. Makrlflotinn hlt sig suur af eyjum fram undir mijan jl, fr um a leiti hlfa leiina til Freyja. Um lei fr a sjst aeins af lunda hr fjllunum, en kom makrllinn aftur nokkra daga og alveg fram undir 25. jl, en hvarf makrllinn og fr alla lei austur smugu og um lei fylltust fjllin okkar af lunda. Ekki veit g hvers vegna etta er svona, en g rri lka svolti sasta sumar og maur s oft lengst ti sj mjg miki af lunda, en ekki settist hann upp.

Sumari hj mr var eins og sustu r, en etta var 6. ri r sem g fer til Grmseyjar. g held a vi Eyjamenn munum seint n a akka fyrir ann velvilja sem grmseyingar hafa snt okkur og m.a.s. erum vi flagarnir bnir a panta Grmsey nsta sumar, en ri r var 12. ri r sem g veii ekkert Vestmannaeyjum og raun og veru er g bara ekkert viss um a, hvort g eigi eftir a veia oftar hr Eyjum, en a kemur bara ljs.


Ntt fiskveiir.....

...hefst n.k. rijudag, 1. sept., og v rtt a fara yfir fiskveiiri.

sustu greinum mnum fjallai g um tillgur Hafr og hugsanleg vibrg rherra og san skoanir mnar essu, byggar reynslu og ekkingu minni.

a kom ekkert srstaklega vart a rherra skyldi fara einu og llu a tillgum Hafr, enda gengur nverandi kvtakerfi t a og a raun og veru alveg sama hversu vitlausar tillgurnar eru, en a sjlfsgu er a rkisstjrnin ll sem ber byrg niurstunni, en essari grein tla g aeins a fjalla um tegundir sem tengjast ann htt, sem kannski ekki augljst er fyrir alla.

Fyrst aeins um suna og lnguna.

Langan er skorin niur um 16% fyrir nja fiskveiiri, en san aukin um 9%. Fyrir nverandi fiskveiir var san skorin niur um tp 30%, en aftur aukin um 40% fyrir sasta fiskveiir, svo etta er svo sannarlega eins og hlfgeru jji.

sumar hitti g fulltra Hafr hr Vestmannaeyjum og spuri hann t a, hvers vegna eir lgu til a langan yri skorin niur um 16%, en svari var eftirfarandi:

"Vi sjum alveg a langan er upplei, en okkur finnst vera svo miki af smlngu lngustofninum a vi kvum a leggja til ennan niurskur, til a spara stru lnguna."

a sem mr fannst merkilegast vi etta svar, er a etta er nkvmlega sama svari me fugum formerkjum og fylgir tillgum Hafr me 9% aukningunni sukvtanum, ea .e.a.s. a vegna ess hversu miki af smsu er a koma upp, er lagt til a auka sukvtann, mjg srstakt.

Frri ekkja tenginguna milli orsksins og keilunar. orskurinn er skorinn niur um 6%, en keilan um ca. 50% og verur heildar keilukvtinn aeins um 1300 tonn, en fyrir kvtasetningu keilunni vorum vi a veia allt a 10 000 tonn ri, en g lsti einmitt eirri skoun minni egar keilukvtinn fr niur fyrir 5000 tonn, a n vri hgt a veia ennan kvta hrna kring um Vestmannaeyjar, en me njasta niurskurinum vri hgt a taka ann kvta allan Drangasvinu, allavega mia vi mna reynslu.

En hver eru tengslin milli essara tveggja tegunda?

Flestir ekkja a orskurinn gengur upp grunninn og fer san upp hrauni til a hrygna, en ar bur keilan sem er nnast friu dag og tur sig kjaftfulla af orskhrognum.

Og a passar, fljtlega eftir a orskurinn hefur klra sna hrygningu, byrjar keilan.

En hva tti a gera stinni?

a hefur miki veri fjalla um allar r hrmungar og atvinnuleysi srstaklega sem fylgir essu Covid. Smbtasjmenn hafa veri virkilega sttir vi rkisstjrnar meirihlutann og rherrann, en g hef reyndar lti s koma fr minnihlutanum, anna en hkkun veiigjalda.

S.l. vetur skoai g myndband, sem g deildi fsbkinni hj mr, ar sem str btur tekur lilega 10 tonna hal af strorsk. Nokkrum orskum er stillt upp og svo rist og ljs kemur a allir eru eir kjaftfullir af smorsk og einn og einn milliorskur me. a er augljst ml, a htt er a auka verulega orskkvtann n egar. Sama gildir um suna, enda er hrku g suveii allt kring um landi. Klrlega hefi tt a lengja strandveiitmabili a.m.k. t september. Einnig tel g a a myndi litlu breyta a handfraveiar vri frjlsar yfir hrustu vetrarmnuina, enda sr veurfari algjrleg um a hamla mnnum a stunda veiar.

Einnig tel g augljst a r kvtasetningar tegundum sem algjrlega hafa misfarist og kvtarnir eingngu notair tilfrslur tti a sjlfsgu a taka n egar r kvta, enda hefur kvtasetning eim engu skila, svo a alltaf hafi veri fari eftir tillgum Hafr og m ar nefna sem dmi keilu, bllngu, litlakarfa, gulllax og hlra. A sjlfsgu mtti lka, mia hva vi sum miki af lonu va inni fjrum vor, tti n egar a gefa t a einhverjar lonuveiar yru leyfar, og til manneldis, eingngu veitt nt.

Bara essar rfu tillgur hr gtu skapa einhverjum sundum manna atvinnu hugsanlega og skila milljrum jarbi og ekki veitir af, en til ess urfa menn a sjlfsgu a vera tilbnir a horfa t fyrir lnur nverandi kvtakerfis og g skora alla , sem beitt geta sr essa tt, a gera a n egar.

ska llum sjmnnum og tgerarmnnum gleilegs ns fiskveiirs.


Sjmannadagurinn 2020, seinni hluti

a fr n eins og g spi varandi rgjf Hafr a san var aukin, en a mnu mati hefi mtt auka hana aeins meira. egar maur hins vegar horfir rgjf Hafr s.l. ratug varandi suna, mtti halda a etta vri kvei me einhvers konar jji og happ og glapp hvar a stoppar.

san var hins vegar a eina jkva vi rgjr Hafr r a mnu mati. Mjg srstakt a horfa upp rgjf upp lilega 250 sund tonn orski og a 36 rum eftir a lagt var af sta me nverandi kvtakerfi sem tilraun sem tti a standa 3 r og tti upphaflega a skila jafnaar afla upp 500 sund tonn af orski hverju ri, a eim tma linum.

Varandi tillgurnar um lnguna, er hn algjrlega skiljanleg egar horft er til ess, a n egar er bi a veia 95% af kvtanum og enginn str lnuveiari lagt allar lngubleiurnar suur af Vestmannaeyjum sumar og raun og veru hafa veri auglsingar hj kvtamilurum alveg fr v um ramt eftir lngukvta og greinilegt a langan er mikilli upplei, en bara ekki hj Hafr.

Varandi keiluna, langar mig a rifja upp umfjllun mna fr v fyrir nokku lngu san, en fyrir ratug fannst mr sveiflurnar keilunni mjg skringilegar og eftir bendingu, ar sem mr var bent , a keilan vri ein af eim tegundum sem ekki voru reiknaar t mia vi veiar svoklluu togararalli, hafi g samband vi Hafr og skai eftir a f a tala vi eirra helsta srfring um keiluna og fkk g a, en ar fkk g stafest a etta vri rtt, keilan vri ekki miu vi togararalli, heldur vri fylgst me mealtal keilu lnulengd hj Vsis btunum (en eins og flestir vita, fkk Vsir snum tma thluta helminginn af lngu og keilu kvtanum einhvern trlegan htt).

En spurningin sem mig langai a leggja fyrir ennan srfring Hafr var essi:

Ef afurarver keilu er jafn llegt (eins og r) og tgerin beitir btunum ekki keilu, heldur notar keilukvtann til ess a brenna upp arar tegundir, hvernig tlki i a?

Og svari:

a er einfalt, er stofninn einfaldlega hruninn.

a er svolti merkilegt a fylgjast me v hvernig r tegundir sem kvtasettir hafa veri eftir 2000 hafi nnast allar hruni me kvtasetningu. snum tma veiddum vi yfir 10000 tonn af keilu, n er veri a tala um kvta upp lilega 2000 tonn. snum tma veiddum vi um 14000 tonn af lngu hverju ri, n erum vi a tala um kannski 5000 tonn og ef vi horfum kvtasetningar sustu 5 rin, .e.a.s. bllngu, gulllax, litla karfa og hlra. Allir hafa essir stofnar hruni um lei og bi var a kvtasetja , kannski bara elilega v til hvers a vera a eltast vi tegundir sem eru kannski erfitt a skja, ea jafnvel hlf verlausar og v miklu betri a nota aflaheimildirnar kvta tilfrslur.

a hefur veri einstaklega gaman a fylgjast me nokkrum ungum mnnum hr Eyjum sem fengi hafa sr bt fr v vor og fari af sta strandveiarnar, en Eyjum var met slegi vor egar 20 btar voru skrir strandveiar. Tin hefur hins vegar ekki veri neitt srstk, en sumir essara ungu manna hafa n komi og rtt vi mig og veri a velta v fyrir sr a fara kannski lnu nsta vetur. sjlfu sr vri bara gaman a v, en g hef einnig bent mnnum hversu ofboslega mikil vinna a er a standa og beita, leigja kvta og vera sfelldum eltingarleik v a hafa eitthva t r kvtanum, en mia vi tillgur Hafr fyrir nsta fiskveiir, er n lklegast stunni a minn btur veri bundinn strsta hluta nsta fiskveiirs. Reyndar er rherra ekki binn a samykkja tillgur Hafr og raun og veru hljta allir, sem eitthva vit hafa mlum a sj hversu arfa vitlausar essar tillgur eru og sem dmi, frtti g a gr a a vri veri a auka orskkvtann Barentshafi um 147000 tonn og a kvtinn ar fri ar me milljn tonn af orski. Manni finnst etta vera nokku augljst a togararall, sem hefur veri lykillinn a tillgum Hafr fr v 1984, hefi alveg eins geta veri fr 44 mia vi a, hversu miklar breytingar hafa veri hafinu vi sland sustu ratugi. Maur heyrir t.d. af v, a allir fyrir norur landi su fullir af fiski, en ekkert teki tillit til ess tillgum Hafr.

Maur heyrir alltaf anna slagi mis gfulegar auglsingar fr stjrnmlaflokkum sem reyna a afla sr vinslda me v a auglsa eins og t.d. sanngjarnt gjald fyrir aulingina og svipa, mr finnst etta allt saman hlfger sndarmennska, en svo g setji n prent eitthva einu sinni sem mr finnst, er besta kvtakerfi sem g hef starfa mnum 33 ra tgerarferli, er a a svokallaa orskafahmarkskerfi, sem lagt var af upp r 2000, en v kerfi gtu minnstu btarnir veitt frjlst llum tegundum nema orski og var hgt a lifa af v a vera trillukarl, en a er a svo sannarlega ekki dag.


Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband